90- BELED SURESİ
BELED SURESİ
Adını ilk ayette geçen “beled” kelimesinden almaktadır. Beled, şehir anlamına gelmektedir. Bununla Mekke’nin kastedildiği söylenmiştir. Sure, "Lâ uksimü" adıyla da anılmaktadır
20 ayetten oluşan Beled suresi, Mekke’de inmiştir.
Mushaftaki sıralamada 90., nüzul sırasına göre ise 35. suredir.
Bu surenin temel konuları şunlardır:
Mekke’nin önemi,
İnsanın kibir ve gösterişe kapılması,
Allah yolunda infak,
Sabır ve tavsiyenin önemi,
Babalığın önemi,
Surenin temel mesajları ise şunlardır:
- Yüce Allah bu surenin ilk ayetinde Mekke üzerine yemin etmektedir. Bu yemin, Mekke’nin diğer şehirler arasındaki önemini ve kıymetini göstermektedir. İslam’da, Mekke, Medine ve Kudüs kutsal şehirler olarak kabul edilmiş, bunların dışındaki şehirlere bir kutsiyet atfedilmemiştir.
- Yüce Allah, baba ve çocuk üzerine yemin etmektedir. Bu yemin, baba olmanın önemini ve çocukların babaya karşı itaatkar olmalarındaki itikadi arka planı anlatmaktadır. Bazı ayetlerde anneden bahsedildiği gibi, burada da babalık ve babalığın değerinden bahsedilmiş olmaktadır.
- Allah insanı, yüz yüze geleceği nice zorluklara karşı direnebilecek bir varlık olarak yaratmıştır. İnsanın kimsenin kendisine karşı güç yetiremeyeceğini sanması, kibre kapılıp servetiyle ve yaptığı harcamalarla övünmesi yanlıştır. Onu hesaba çekecek Allah’ın olduğunu bilmesi gerekmektedir.
- Bu surede aşılması gereken sarp bir yokuştan bahsedilmektedir. Burada sarp yokuş ifadesi bir benzetmedir. Bununla köle azad etmek, akrabayı ve yetimi doyurmak, yoksula vermek şeklinde ortaya çıkan maddi fedakarlıklar kastedilmektedir. İnsanın malından fedakarlıkta bulunması, başkalarına hiçbir karşılık beklemeden vermesi nefse zor geldiği için, bunu başaranlar sarp yokuşu çıkmış gibi olmaktadırlar. Sarp yokuşu tırmanıp bunu başaranlar, ayrıca iman edip birbirlerine sabrı tavsiye edenler ve birbirlerine acımayı öğütleyenler, işte bunlar, amel defterleri sağdan verilecek olanlardır.
- Yukarıda belirtilenleri yapmayan ve Allah’ın ayetlerini inkar edenler ise amel defterleri soldan verilecek olanlardır. Cezaları, kapıları üzerlerine sımsıkı kapatılmış bir ateştir.